Şalgamlı kasabası, Tekirdağ ili Hayrabolu ilçesi Mülki sınırları içerisinde bulunmakla birlikte, Hayrabolu ile Malkara ilçelerini bağlayan karayoluna 3 km mesafede de ve Her iki ilçeye mesafesi eşit olacak uzaklıkta yani 25/26 km dır. Kasaba halkı tamamı Pomak’tır. 1999 yılında Nüfusu 2500 iken 2007 yılında bu sayı Şehirlere yönelen göç dolayısı ile 1700 lere düşmüştür.
Şalgamlı Kasabası 93 harbi (1877/1878 Rus–Osmanlı Savaşı) ve sonrasında Bulgaristan'ın Plevne ve Loveç/Lofça ( Rahva/Rahova) tarafından Belaslatin ve Kneje kasabalarına yakın 7/8 köyden (Breste, Çohmakovski, Koynare, Kumarevo, Popitsa, Selenik, Kneje ve Belaslatin) ile Filibe ve Silistrenin Hezergrad tarafından göç eden 40 aile ve daha sonraki yıllarda bunları takip eden küçük ve Münferit Pomak ailelerin şu an yaşadıkları Tekirdağ ilindeki Şalgamlı kasabasına göç etmesi ile kurulmuştur.
14 EKİM 1898 Tarihinde Bulgaristan'ın Plevne ve Loveç/Lofça (Rahva/ Rahova) tarafından Belaslatin ve Kneje kasabalarına yakın 7-8 köyden (Breste, Çohmakovski, Koynare, Kumarevo, Popitsa, Selenik, Kneje ve Belaslatin) ile Filibe ve Silistrenin Hezergrad köylerinden Muhacir olarak gelen Pomaklar, Hayrabolu eşrafından Mustafa Bey'in zevcesi (eşi) Hatice Hanım ile Karacakor kariyesi (Karacagür köyü) eşrafından Rasim Ağanın sahip oldukları ve bölgede şalgam bitkisinin yoğun olarak yetiştiğinden adı Şalgamlı Çiftliği/Merası olarak geçen yerde iskan edilmişlerdir.
Hayrabolu Şalgamlı karyesindeki (Mezra) çiftlik, Osmanlı hükümeti tarafından Hayrabolu eşrafından Mustafa Bey'in zevcesi (eşi) Hatice Hanım ile Karacakor kariyesi (Karacagür köyü ) eşrafından Rasim Ağadan satın alınması için Osmanlı Hükümeti'nin devlet daireleri arasında yazışmalar ve çalışmalar yapılmıştır.
16 MART 1900 tarihinde Hayrabolu eşrafından Mustafa Bey'in zevcesi (eşi) Hatice Hanım'ın kısmen sahip olduğu Şalgamlı Çiftliği merasının Pomaklar tarafından işgal edildiği gerekçesi ile mahalli yetkili, devlet dairelerden bu işgalin önlenmesini talep etmiştir.
Bunun yanında 15 MAYIS 1900 tarihinde Pomaklar iskan edildikleri Hayrabolu Şalgamlı Çiftliği'nde, çiftlik sahibi olduğunu öne süren Mustafa Bey, Pomakları başka bir bölgeye iskan etmek istemiş, bunun üzerine Pomaklar Devlet yetkililerine Mustafa beyi şikayet ederek gerekenin yapılmasını istemiştir.
30 mart 1901 tarihinde Pomakların Şalgamlı Çiftliği'nde iskanları sırasında işlerin takibi için Osmanlı hükümeti Abdurrahman Bey adlı Memuru tayin etmiştir. Ancak yaptığı bazı usulsüz işlemler nedeni ile hakkında tahkibat yapılarak görevden alınmıştır.
01 nisan 1901 tarihinde Hayrabolu Şalgamlı merasına sonradan Bulgaristan'dan gelen ve kendiliğinden devletten habersiz yerleşen ve Karacagür arazisine tecavüz/işgal eden bazı Rahova göçmeni Pomakları Hayrabolu dahilinde başka mahallere (köylere) nakil edilmiştir.
25 şubat 1901 tarihinde Şalgamlı Çiftliği/ kariyesine yerleştirilen Pomaklar tarafından Karacagür'lü Rasim ağa ve Hayrabolu'lu Mustafa Bey'e mera bedeli ödenmesi ve meranın Pomaklara taksim edilmesi kararlaştırılmış olup, 13 ağustos 1909 tarihinde Şalgamlı mezrasında iskan edilen Pomaklara verilen araziden Karacagürlü Rasim Ağa'nın varislerine ve Ziraat bankasına rehinli olan tarlaların bedelinin ödenmesi ve Pomaklara mera ve tarlalarını kullanma ve tasarruflarının tasdik edilmesi için Dönemin Maliye bakanlığına bildirilmiştir.
15 ağustos 1909 tarihinde Pomaklara tahsis edilen araziden Karacagürlü Rasim ağanın veresisin düşen tarlaların bedeli mahalli duyun-ı gayr-i muntazama defterine ithali suretiyle ödenmiş ve şalgamlı Çiftliği adı ile anılan Merada Şalgamlı Köyü kurulmuş ve günümüze kadar hayatlarını idame ettirmişlerdir.
Köyün ilk kuruluşunda çoğunluğun geldiği Bulgaristan’daki Köylerin adlarını mahalle adları vererek Koynare, Cuhrlski, Çomakhov ve Breste adlarında 4 mahalleden oluşan şalgamlı köyü 23 EKİM 1993 tarihinde belde sıfatı ile belediyelik olmuş ve geçmişte önemli hizmetleri olan ve Muhtarlık yapan önemli şahsiyetlerin soy ismi olan KAYA, DİRİK ve İŞÇAN olarak anılan mahallere dönüşmüştür.
Kasabada Türkçenin yanında Pomakça ( Slav dil gurubundan) dili konuşulmaktadır. Pomakçayı yaşlılara oranla yeni yetişen nesil daha az kullanmaktadır. Burada genellikle hayvancılık olarak büyük baş ve küçük baş, çiftçilik olarak ise ayçiçeği , Hububat, şekerpancarı, ve pirinç tarımı yapılır.
Derleyen ve Hazırlayan: Ali ÖZTÜRK
 |
Kasabamız İşçan Mahallesi halkından Cemile GÜNGÖR hakkın rahmetine kavuşmuştur.
Merhumeye Allahtan rahmet,...Salı, 17 Ağustos 2010
Hiç bir zaman kasabamızı ve orada yaşadıklarımı unutmadım. Sevgiyle kalın güzel insanlar. Bu güzellikleri halen yaşamaya devam eden Cahit ALTIN öğretmenimi kıskanmamak mümkün değil.
Eski bir öğretmeniniz